Omschrijving
De Basiliek van Santa Maria della Salute is de grote koepelkerk op de Punta della Dogana, aan de ingang van het Canal Grande, tegenover het Bacino di San Marco: een van de symbolen van Venetië en het meesterwerk van de Venetiaanse barok. Het is een gelofte aan de Madonna voor het einde van de pest van 1630.
Tachtigduizend doden in de stad, zeshonderdduizend in de hele staat, onder wie de doge en de patriarch. De Venetianen beloofden de Madonna een kerk als ze hen zou redden. De gelofte werd in oktober 1630 uitgesproken.
De besmetting was gekomen met een ambassadeur van de hertog van Mantua. Opgesloten in het lazaret, hoefde hij maar een timmerman te ontmoeten om de ziekte te verspreiden, te beginnen bij Campo San Lio.
Om plaats te maken voor de kerk werd een oud kloostercomplex naast de Dogana gesloopt, en om haar te dragen werd een enorm aantal palen in de grond geslagen. De prijsvraag werd gewonnen door Baldassare Longhena, met een kerk «in de vorm van een kroon» voor de Maagd.
Het centrale deel is een grote achthoek met een halfronde koepel, omringd door zes kapellen. De spiraalvormige voluten, met beelden, dienen als steunberen. Erachter het priesterkoor met een lagere koepel en twee klokkentorens. En ze ziet er vanuit elke hoek anders uit.
Binnen een lichte ruimte, gecentreerd op de achthoek, met een vloer van veelkleurig marmer. Het hoofdaltaar van Giusto Le Court toont de Madonna met Kind die bemiddelt voor Venetië, terwijl de Pest in het niets dreigt te vallen. Hier hangt ook de Madonna della Salute, een Byzantijns icoon dat in 1670 uit Kreta werd gebracht.
In de sacristie hangen veel werken van Titiaan, onder meer de Heilige Marcus op de troon met de heiligen Cosmas, Damianus, Sebastiaan en Rochus, en De bruiloft te Kana van Tintoretto, uit 1561.
Het duurde meer dan vijftig jaar: pas in 1687 werd ze gewijd. Sindsdien steken de Venetianen elke 21 november het Canal Grande over op een tijdelijke brug voor het Feest van de Salute.
De vorm heeft een betekenis. De acht, symbool van heil en hoop, verwijst naar de «Stella Maris», de zeester die de zeelieden naar de haven leidt. De koepel doet denken aan de kroon van de Maagd. Op het linkeraltaar hangt ook een Nederdaling van de Heilige Geest van Titiaan.
Niet missen
• Het hoofdaltaar.
• De sacristie.
• De Madonna della Salute.
• De voluten aan de buitenkant.
Wist je dat?
• Voor het feest eten de Venetianen «castradina», een gerecht op basis van schapenvlees.
• Na de pest werd de Maagd toegevoegd aan de beschermheiligen van Venetië.
• De achthoek doet denken aan een achtpuntige ster, de «Stella Maris».
Tachtigduizend doden in de stad, zeshonderdduizend in de hele staat, onder wie de doge en de patriarch. De Venetianen beloofden de Madonna een kerk als ze hen zou redden. De gelofte werd in oktober 1630 uitgesproken.
De besmetting was gekomen met een ambassadeur van de hertog van Mantua. Opgesloten in het lazaret, hoefde hij maar een timmerman te ontmoeten om de ziekte te verspreiden, te beginnen bij Campo San Lio.
Om plaats te maken voor de kerk werd een oud kloostercomplex naast de Dogana gesloopt, en om haar te dragen werd een enorm aantal palen in de grond geslagen. De prijsvraag werd gewonnen door Baldassare Longhena, met een kerk «in de vorm van een kroon» voor de Maagd.
Het centrale deel is een grote achthoek met een halfronde koepel, omringd door zes kapellen. De spiraalvormige voluten, met beelden, dienen als steunberen. Erachter het priesterkoor met een lagere koepel en twee klokkentorens. En ze ziet er vanuit elke hoek anders uit.
Binnen een lichte ruimte, gecentreerd op de achthoek, met een vloer van veelkleurig marmer. Het hoofdaltaar van Giusto Le Court toont de Madonna met Kind die bemiddelt voor Venetië, terwijl de Pest in het niets dreigt te vallen. Hier hangt ook de Madonna della Salute, een Byzantijns icoon dat in 1670 uit Kreta werd gebracht.
In de sacristie hangen veel werken van Titiaan, onder meer de Heilige Marcus op de troon met de heiligen Cosmas, Damianus, Sebastiaan en Rochus, en De bruiloft te Kana van Tintoretto, uit 1561.
Het duurde meer dan vijftig jaar: pas in 1687 werd ze gewijd. Sindsdien steken de Venetianen elke 21 november het Canal Grande over op een tijdelijke brug voor het Feest van de Salute.
De vorm heeft een betekenis. De acht, symbool van heil en hoop, verwijst naar de «Stella Maris», de zeester die de zeelieden naar de haven leidt. De koepel doet denken aan de kroon van de Maagd. Op het linkeraltaar hangt ook een Nederdaling van de Heilige Geest van Titiaan.
Niet missen
• Het hoofdaltaar.
• De sacristie.
• De Madonna della Salute.
• De voluten aan de buitenkant.
Wist je dat?
• Voor het feest eten de Venetianen «castradina», een gerecht op basis van schapenvlees.
• Na de pest werd de Maagd toegevoegd aan de beschermheiligen van Venetië.
• De achthoek doet denken aan een achtpuntige ster, de «Stella Maris».